نویسنده

• سید رحمان حسنی

کارشناسی ارشد تاریخ ایران دوره اسلامی

چکیده

ابریشم،یکی از اقلام صادراتی ایران از گذشته‌های دور بخصوص از میان صفویه تا اواخر دورهء قاجاریه‌ به حساب می‌آمد.این فرآورده در عصر قاجار به لحاظ تولید،کمیت و کیفیت،فراز و نشیبهای زیادی داشته‌ است.با این وجود،نقش و اهمیت بنیادی آن را در تجارت ایران نباید نادیده گرفت.ابریشم در کنار محصولات‌ دیگری نظیر پنبه و پوست،نقش مهمی در مناسبات بازرگانی ایران ایفا می‌کرده است.بخشی از تجارت ابریشم‌ ایران،از طریق بنادر جنوب ایران مانند بندر عباس و بوشهر صورت می‌گرفت.علاوه بر این به واسطهء نزدیکی‌ مناطق ابریشم خیز شمال کشور بویژه گیلان(کانون ابریشم ایران)به روسیه و وجود راه آبی دریای خزر و مرزهای زمینی نظیر راههای تبریز-جلفا-ایروان-تفلیس و یا تبریز-خوی-ارزروم-طرابوزان،بخش‌ عمده‌ای از تجارت ابریشم ایران از طریق راههای مذکور بخصوص از طریق دریای خزر و بنادر آن انجام‌ می‌گرفته است.به همین دلیل،در این تحقیق سعی شده با استاد به اسناد بازمانده از دورهء مورد تحقیق و آثار مؤلفانی که در عصر قاجار در مورد ابریشم ایران به نگارش درآمده است،ابریشم و تجارت آن در عصر قاجار بویژه از راه دریای خزر در بازهء زمانی‌1243-1327 ق./1828-1909 م.مورد ارزیابی و تحلیل قرار گیرد.به‌ طور کلی تحقیق حاضر،با تکیه بر اسناد و داده‌های آماری،ابریشم و تجارت آن در عصر قاجار و از راه دریای خزر،بحث و بررسی می‌کند.

کلیدواژه‌ها

• ایران
• قاجاریه
• تجارت
• ابریشم
• دریای خزر

موضوعات

• تحقیقات تاریخی مبتنی بر اسناد

عنوان مقاله [English]

Silk in the Qajar Era and Its Trade via the Caspian Sea A study based on archival records (1828- 1909)

نویسنده [English]

• seyrahman hasani

چکیده [English]

From a long time ago, especially from the Safavid era up to the late Qajar, Silk has been one of the exports of Iran. In the Qajar era, this product was subject to a lot of fluctuation in production, quantity and quality. However, its essential role in Iran’s commerce should not be overlooked. Together with other products such as skin and cotton, Silk has played an important role in Iran’s business relations. During the Qajar era silk was exported via different trade routes. From the south, Iran’s silk was traded via ports such as Bandar-Abbas and Bandar-Boushehr. From the north, Russia was near to silk-producing districts such as Gilan, which was the primary center of silk production in Iran. In this area, Iran’s silk was traded via Land routes such as Tabriz-Jolfa-Irvan-Teflis & Tabriz-Khoy-Arzroom-Teraboozan and a large amount of silk was also traded via the Caspian Sea and its Ports. Relying on records left from the Qajar era, Statistical data and also books about Iran’s silk written during that era, this research tries to evaluate and analyze the trade of silk in the Qajar era from 1828 to 1909,  especially via the Caspian Sea.

کلیدواژه‌ها [English]

• Iran
• Qajar dynasty
• Trade
• silk
• Caspian Sea